Themabijeenkomsten


De themabijeenkomsten worden gehouden op de eerste WOENSDAG van de maand, in januari de tweede woensdag, in de Ark van Oost, Cipresstraat 154 in 6523 HR Nijmegen-Oost.
Deze is bereikbaar met bus 8, halte Broerdijk.

De bijeenkomsten zijn van 14.00-16.00 uur met een uitloop naar 16.30 uur.

Voor de themabijeenkomsten vragen wij géén entree en u hoeft u niet van tevoren op te geven.
Voor een cursus vragen wij een bijdrage in de kosten.


Tijdschriftentafel: Wij hebben tijdens onze themabijeenkomsten een tafel met tijdschriften. Deze mag u meenemen. U kunt ook tijdschriften meebrengen voor andere vrouwen.


De bijeenkomsten van het voorjaar 2019:


Het paleis op de Dam.


Op woensdagmiddag 3 april verzorgt Joep Mes een lezing over "Het paleis op de Dam".


Zij vertelt het volgende:
"Mijn naam is Joep Mes en ik ben 69 jaar, gepensioneerd sinds een aantal jaren, maar nog actief in Beuningen met de organisatie van cursussen en activiteiten op het gebied van taal, kunst en cultuur. Ik was als docente Klassieke Talen verbonden aan het Canisius College te Nijmegen, waar ik naast Latijn en Grieks ook het vak Klassieke Culturele Vorming onderwees. Nu geef ik nog regelmatig lezingen over mythologie en thema’s die verband houden met de Klassieke Oudheid.


           


De meeste mensen kennen het Paleis op de Dam van buiten. Ze hebben het gezien als ze in Amsterdam zijn of op de televisie. Bijvoorbeeld bij de dodenherdenking. Maar van binnen kent men het vaak niet. Van buiten lijkt het een vrij donkere, massieve steenmassa. Als je echter binnenkomt in de Burgerzaal, de grote zaal op de eerste verdieping, dan wordt men verrast door de allure en de grootte van de ruimte, de pracht van het schitterende marmer en het heldere, koele licht dat door de talloze ramen naar binnenvalt. Overal waar je kijkt zie je zalen, galerijen, kamers versierd met reliëfs, beelden en schilderijen die met de Bijbel en de Klassieke Oudheid te maken hebben. Waarom heeft men dat in de 17e eeuw gedaan? Waarom is –naast de Bijbel- de invloed van de Klassieke Oudheid zo dominant aanwezig?


                 


Het Paleis is in de 17e eeuw gebouwd als stadhuis van Amsterdam, later heeft het een korte periode (1808-1810) gediend als paleis voor Lodewijk Napoleon, broer van keizer Napoleon van Frankrijk. Amsterdam zag daarna af van het gebruik van dit gebouw als stadhuis en stelde het ter beschikking aan de Koninklijke familie. Als docente Klassieke Talen ging ik regelmatig met mijn leerlingen naar Amsterdam om het Paleis te bekijken. Het is zo rijk aan decoraties die verwijzen naar de mythologische verhalen uit de Klassieke Oudheid, dat er veel te leren en te zien valt. Graag wil u deelgenoot maken van deze verhalen, zodat u wellicht daarna eens naar Amsterdam gaat om het Paleis van binnen te bekijken."



Alcohol- en medicijngebruik bij ouderen.


Op woensdagmiddag 1 mei geeft drs. Willemien Rietberg een lezing over "Alcohol- en medicijngebruik bij ouderen."

Zij schrijft hierover het volgende:
“Veel babyboomers hebben zich ontwikkeld tot stevige weekenddrinker. Nu en in de komende jaren bereiken ze de pensioenstatus, gekenmerkt door veel vrije tijd. De verleiding is groot om een ‘eeuwig weekend’ in te gaan, waarbij drankgebruik de ‘oplossing’ lijkt voor allerlei problemen die te maken hebben met ouder worden.
Daarnaast maken veel mensen het wel eens mee: een periode dat je moeilijk of niet kunt in¬slapen, stress hebt of je angstig en overspannen voelt. Dit kan te maken hebben met zaken op het werk, ruzie, familiale problemen, een overlijden van een geliefde enz.
Heel wat Nederlanders nemen alcohol of slaap- en kalmeringsmiddelen om rustig te worden, te kunnen ontspannen of om de slaap te kunnen vatten. Maar het gebruik ervan is niet zonder risico.


           


De combinatie van alcohol met slaap- en kalmeringsmiddelen kan zelfs gevaarlijk zijn. Alcohol en benzodiazepines hebben beiden een verdovende werking, en als je ze samen gebruikt versterken ze elkaar. Het is dan ook erg gevaarlijk om aan het verkeer deel te nemen, en mensen kunnen veel agressiever reageren dan normaal.
Slaap- en kalmeringsmiddelen, of benzodiazepinen, hebben (net als alcohol) een dempende werking op het centrale zenuwstelsel en de hersenactiviteit. Ze worden wel gebruikt bij slaapproblemen, om angst of spanning tegen te gaan en bij gevoelens van onrust. Gebruik van benzodiazepines kan tijdelijk een goede oplossing zijn. Wie problemen heeft en ook nog eens slecht slaapt, zal zich steeds beroerder gaan voelen. Bedenk echter dat de tabletten de problemen niet wegnemen. Ongeveer 450.000 mensen gebruiken dit soort middelen langer dan een jaar. Vooral vrouwen en ouderen blijken relatief veel slaap en kalmeringsmiddelen te gebruiken.


     


Zowel alcohol als benzodiazepines kunnen bij langdurig gebruik tot afhankelijkheid leiden. In deze lezing wordt ingegaan op de effecten en risico’s van langdurig gebruik van alcohol en/of slaap- en kalmeringsmiddelen. Wanneer is er sprake van problematisch gebruik? En wat kunt u doen indien u zich zorgen maakt over uw gebruik?”




Rondleiding Concertgebouw de Vereeniging of de stadsschouwburg.


Op woensdagmiddag 5 juni is er van 14.00 - 15.30 uur een rondleiding door de Vereeniging of de stadsschouwburg.



De rondleidingen duren in beide gebouwen 1.5 uur waarbij de rondleiding in de Vereeniging bestaat uit een binnen- en buitendeel, bij de Stadsschouwburg alleen een binnendeel. U komt op plekken waar normaliter geen publiek komt zoals onder het podium en backstage.

Concertgebouw De Vereeniging wordt alom gewaardeerd vanwege de prachtige architectuur en wereldwijd geroemd vanwege de uitmuntende akoestiek. Het uit 1915 daterende multifunctionele gebouw is sfeervol, stijlvol en verrassend uitgevoerd in Art Deco en Art Nouveau. De twee belangrijkste zalen van De Vereeniging zijn De Grote Zaal en de Kleine Zaal. Naast deze twee pronkstukken kent Concertgebouw De Vereeniging ook nog enkele andere zalen/ruimtes zoals de Entree en hal, de Keizer Karelfoyer, de Annazaal, de Sociëteitskamer, de Leeuwzaal en het Grand Café Restaurant.


           


De eerste Schouwburg in Nijmegen werd op 15 oktober 1839 geopend aan het begin van de Burchtstraat, het gebouw heette: "Lokaal tot nut en genoegen".
Door allerlei oorzaken en brandgevaarlijke omstandigheden werd in 1935 besloten tot sloop van het pand. Vanaf de bouw in 1915 kreeg De Vereeniging zowel de functie van concertgebouw als theater. Pas op 8 april 1961 vond de opening van de huidige Stadsschouwburg plaats en kreeg Nijmegen weer een apart theater.

Architectenbureau Holt en Bijvoet heeft ook de schouwburgen in Tilburg, Apeldoorn, Tiel en Winterswijk ontworpen: vooral de Tilburgse schouwburg is uiterlijk bijna een kopie van die van ons.
De Nijmeegse schouwburg is een toonbeeld van de naoorlogse wederopbouwarchitectuur. Hij bevat veel elementen van het zogenoemde brutalisme, een bouwstijl die gekenmerkt wordt door een zakelijke en functionele opzet, heldere vormen, een zichtbare betonconstructie en een ruwe materiaalafwerking.


           


In 2003 werd de Schouwburg aangewezen als gemeentelijk monument, tegelijkertijd met een aantal andere bouwwerken uit de wederopbouwperiode.

Let wel! We bezoeken in eerste instantie de Vereeniging maar mocht door hun programmering dit niet kunnen, dan gaan we naar de Stadsschouwburg.

Na afloop is er in de Vereeniging gelegenheid om op eigen kosten iets te drinken.

OPGAVE voor de rondleiding op 1 juni 2019: voor 1 mei de opgavestrook op bladzijde 10 van de nieuwsbrief sturen aan Ans Bouwhuis, Wachterslaan 147, 6523 RT, Nijmegen, tel. 024-3237003.
Naam:
Telefoonnummer:

Aanmelden kan ook per e-mail: Ans Bouwhuis. U krijgt geen bevestiging van uw aanmelding.






Terugblik op de bijeenkomsten van 2019


Vrouwelijke componisten: onbekend of onderschat, hoe onterecht!


Op woensdagmiddag 9 januari verzorgde Noud Bles, schrijver en dichter, de eerste lezing van 2019 over Vrouwelijke componisten.

Noud draait altijd, voordat hij gaat schrijven, een stukje muziek. Zo maakte hij kennis met Cécile Chaminade, de eerste vrouwelijke klassieke componiste waarvan hij muziek hoorde. Omdat hij de muziek mooi vond, ging hij op zoek naar andere vrouwelijke componisten.
Vanmiddag laat hij 5 van hen aan bod komen. Steeds leest hij een stukje voor uit zijn roman “De verborgen hand”, waarin een bijzondere plaats is ingeruimd voor 14 vrouwelijke componisten. Dan laat hij de compositie horen die in het boek is genoemd en vertelt hij over het leven van deze vrouw.


           


We hoorden muziek van Cécile Chaminade (1857-1944), Clara Schumann-Wieck (1819-1896, echtgenote van Robert Schumann), Hildegard von Bingen (1098-1179, die in 2012 heilig werd verklaard), Maria Theresia von Paradis (1759-1824, die al als jong kind blind werd en vanuit haar geheugen speelde) en tenslotte Teresa Carreño (1853-1917, waarvan nu nog muziek op youtube te vinden is).



Maria Theresia von Paradis


Hun levens en hun vrijwel onbekende composities illustreren de moeilijke weg die talentvolle vrouwelijke componisten moesten afleggen.

Deze bijzondere lezing werd door 62 vrouwen bezocht, die na afloop allemaal een beschrijving kregen van de besproken vrouwen.


     


Meer informatie vindt u op zijn website Noud Bles.



Wat verandert in ons ouder wordend brein en wat kunnen we nu doen om beter te onthouden?


Op woensdagmiddag 6 februari verzorgde Liesbeth Joosten een themamiddag over “Wat verandert in ons ouder wordend brein en wat kunnen we nu doen om beter te onthouden?”.

Liesbeth is klinisch neuropsycholoog en psychotherapeut. Zij spreekt over alledaagse vergeetachtigheid, zoals niet op een naam of op een woord komen, spullen kwijt raken, details uit gesprekken vergeten, niet meer weten wat je ging pakken… Dit is normaal, óók bij jonge mensen. Het kan erger worden door spanningen, emotionele problemen, gebrek aan interesse en concentratie, giftige stoffen, hersenziekte.


           


Als je ouder wordt, vergeet je meer, onder andere omdat de hoeveelheid herinneringen toeneemt en omdat ze door andere herinneringen overschaduwd worden. Bij ouderen krijgt vergeetachtigheid een extra lading door de angst voor dementie. Die angst kan verlammend werken, waardoor je meer vergeet. Het geheugenproces bestaat uit 3 fasen, het opnemen, opslaan en ophalen. In iedere fase kan iets mis gaan. Risicofactoren zijn diabetes, hart- en vaatziekten, stress (burn-out), psychiatrische aandoeningen (depressie).

Bij problemen met het opnemen, zijn aandacht en concentratie belangrijk. Informatie wordt opgeslagen in het werkgeheugen, wat ook belangrijk is bij plannen en organiseren. Je kunt het verbeteren met o.a. de COGMED training. Je leert dan je auditieve (gehoor) en visuele (zien) werkgeheugen beter gebruiken. Het effect is blijvend.
Het geheugen kun je verbeteren door bijvoorbeeld alles op een vaste plek leggen, bewust namen herhalen, bewust ezelsbruggetjes zoeken. Het effect van geheugentrainingen is het grootste als je ze combineert met fysieke training. Mensen met beginnende dementie kunnen via training toch dingen leren.


           


Als je blijft twijfelen over je vergeetachtigheid kun je je laten verwijzen naar de geheugenpoli. Een specialist meet daar door middel van testen het geheugenprobleem en sluit lichamelijke oorzaken uit. Als er dan nog geen duidelijkheid is kan een neuropsycholoog uitgebreid geheugenonderzoek doen.
De lezing was erg interessant en werd bezocht door ruim 150 vrouwen.



Gelderland grensland: 2000 jaar verdeeld en verbonden.


Ook dit jaar vierden wij samen met 85 vrouwen de Internationale Vrouwendag op woensdagmiddag 6 maart. Dolly Verhoeven, bijzonder hoogleraar Nijmeegse en Gelderse Geschiedenis aan de Radboud Universiteit verzorgde een lezing over “Gelderland grensland: 2000 jaar verdeeld en verbonden”.


           


Grenzen zijn terug van nooit weg geweest. Denk maar aan de muur die Trump wil bouwen, de muur in Israël of de muren tegen vluchtelingen.
Zelf maken wij ook grenzen: tussen man en vrouw, oud en jong, herkomst van mensen. Soms hebben we grenzen nodig om af te bakenen wat van mij of van de ander is.
Omdat Dolly historica is, kijkt zij vooral naar de geschiedenis. Uit de Gelderse geschiedenis, die ze in vogelvlucht behandelde, komt naar voren dat Nijmegen altijd een soort scharnierpunt is geweest door de plek waar het ligt op de stuwwal. Het was een belangrijke plaats. Denk maar aan de Romeinen en Karel de Grote.
Gelderland bezit naast een landsgrens, maar liefst zes provinciegrenzen. Dolly nam ons mee op reis langs deze grenzen. Hoe kwamen ze tot stand en hoe veranderden ze in de loop der eeuwen? Een voorbeeld: de grens met Brabant werd gekenmerkt door conflicten over het rivierengebied. De rivieren verklaren ook waarom een deel van Gelderland katholiek is en bijvoorbeeld carnaval viert.


           


Na afsluiting van de lezing was er een extra mogelijkheid tot ontmoeting bij een hapje en een drankje. Hiervan werd gretig gebruik gemaakt. Veel vrouwen zeiden, dat ze hadden genoten van de middag en dat ze het een indrukwekkende en boeiende lezing vonden, die met humor werd gebracht.
We kunnen Dolly in het Gelderse dagelijks volgen op haar twitteraccount: Dolly Verhoeven.





Terugblik op de bijeenkomsten van 2018


Hoofdpijn


Op woensdagmiddag 10 januari verzorgde Corry Oomen een themamiddag over Hoofdpijn.

Corry is oefentherapeut Cesar in het Medisch Centrum Sint Anna. De lezing ging over migraine, spanningshoofdpijn en clusterhoofdpijn en werd afgewisseld af met ontspanningsoefeningen.

Een migraineaanval verloopt in fases. Soms ziet men voor een aanval schitteringen, flitsen of golvende beelden, zogenaamde aura’s. Tijdens een aanval heeft men meestal heftige hoofdpijn aan één zijde en doorgaans heeft men last van misselijkheid, overgeven, en/of overgevoeligheid voor licht en geluid of geuren. Het is een lichamelijke aandoening die niet door stress wordt uitgelokt. Ze komt voor bij mannen, vrouwen en kinderen. Kinderen hebben meestal minder hoofdpijn, maar meer aura’s en vaak braak- en buikklachten.
Bij spanningshoofdpijn heeft men het gevoel dat er een strakke band om het hoofd zit en soms is men overgevoelig voor geluid of licht.
Clusterhoofdpijn is een enorm hevige pijn die functioneren onmogelijk maakt.



     



Corry schreef het boek “Eyeopener bij hoofdpijn, oefenboek met oogbewegingstechnieken”. Deze technieken kunnen helpen migraine en andere hoofdpijn te voorkomen. “Wie jongleert, verandert zijn hersenen” schreef Nienke Beintema in NRC op 17 oktober 2009. Dit is wetenschappelijk aangetoond.
Op basis van jongleren en experimenteren met oogbewegingen zijn de oefeningen van Corry ontstaan. Een patiënte doet de oefeningen voor. Als ze een aanval voelt aankomen, voorkomt ze die met extra oefeningen. Ze krijgt nu nog maar één, hoogstens 2 aanvallen per jaar.
Hoofdpijn kan verergeren, als men wekenlang vaker dan twee dagen per week pijnstillers gebruikt tegen hoofdpijn. In een keer stoppen met alle pijnstillers is het enige dat helpt.
40 vrouwen bezochten deze duidelijke en informatieve lezing.
De website van Corry vind je hier.




Communicatie in de natuur


Op woensdagmiddag 7 februari 2018 verzorgde bioloog Atze Oskamp een themamiddag over Communicatie in de natuur.


           



Atze vertelde, dat communicatie omvat alle signalen, die worden gegeven en ontvangen met woord, geluid, gedrag, geur en kleur. Daarvoor zijn zintuigen nodig. De signalen worden in de hersenen opgevangen. Dieren en planten zenden signalen uit.
Zo wordt bij de universiteit van Wageningen de ziekte van Alzheimer onderzocht door middel van de hersenen van fruitvliegjes.
Veel levende wezens in de natuur beschermen zich met misleidende communicatie, bij voorbeeld bladeren die eruit zien of eraan gegeten is. Dan worden er geen eieren in gelegd door insecten.
Slangen en hagedissen, maar ook herten vangen geur op met hun tong.
Er is veel communicatie met geurstoffen, zogenaamde feromonen. Dit is om een partner te vinden, om samen te werken en om soortgenoten te alarmeren.
Planten communiceren op allerlei manieren maar vooral chemisch, bijvoorbeeld door middel van hars. Dit is een gifstof om zich te beschermen tegen insecten. Planten lokken onder de grond schimmels met feromonen. Die schimmels groeperen zich om de wortels. Schimmels kunnen beter allerlei voedingsstoffen uit de grond halen dan de plantenwortels. Planten nemen licht en zwaartekracht waar. In de groeitopjes van wortels en stengels zitten 11 soorten zintuigen die ontkieming, groei en bloei regelen. Dit zijn een soort ‘hersenen’ van de plant.
Slijmzwammen zijn geen schimmels. Ze bewegen zich voort en eten bacteriën. Communicatie tussen deze cellen leidt tot meercelligheid en specialisatie.
Deze inspirerende lezing werd bezocht door 61 vrouwen.



           



Feestelijke jubileumbijeenkomst


Deze vond plaats op woensdag 7 maart 2018.

           
de sprekers: wethouder Frings en professor Leyenaar



We vierden samen met 115 vrouwen ons 30 jarig jubileum.
Het was een fantastische middag die we ons nog lang zullen herinneren.
Voor aanvang speelde pianist Frans Coerwinkel mooie achtergrondmuziek, die het geheel een extra feestelijke sfeer gaf.
Ceremoniemeester Ans Bouwhuis heette iedereen welkom en vertelde kort het programma.
Onze voorzitter Anna Pierik gaf een kijkje achter de schermen van WOUW bijvoorbeeld hoe komen we aan thema’s, hoe werken we samen, hoe betrekken wij vrouwen bij de keuze van thema’s en de subsidie van de gemeente. Ook stelde ze onze webmaster en de kadergroep voor.
De heer Bert Frings, Wethouder van de gemeente Nijmegen voor Zorg en Welzijn stond stil bij gebeurtenissen die plaats vonden in ons oprichtingsjaar 1988, toen wij nog “wijze oude wijven” heetten en hij sprak zijn wensen en verwachtingen uit voor de toekomst van WOUW.

Daarna gaf Prof. Dr. Monique Leyenaar, hoogleraar politicologie aan de Radboud Universiteit in Nijmegen, een lezing met als titel “Vrouwelijke ministers: een fascinerende kijk achter de schermen van 60 jaar Nederlandse politiek”.

     


Ze schreef er een boek over, Hare Excellentie, op basis van interviews met 27 van de 33 vrouwelijke ministers die Nederland tot Rutte III heeft gekend. Aspecten die aan bod kwamen waren onder andere 100 jaar kiesrecht in Nederland, de aanwezigheid van vrouwen in politieke functies wereldwijd, de selectie van ministers en het verschil in optreden in de ministerraad tussen mannen en vrouwen.

Na het officiële gedeelte was het feest, met hapjes, drankjes, leuke gesprekken en complimenten van veel vrouwen voor de fijne middag en de goede organisatie.



           



Nieuwe technologieën


Op woensdagmiddag 4 april 2018 werd de lezing verzorgd door Barbara Müller over Hoe omgaan met nieuwe technologieën, zoals bijvoorbeeld robots?


           


54 Vrouwen kwamen naar deze interessante lezing, waarin ze vertelde over nieuwe technologieën, zoals bijvoorbeeld robots? En dan vooral over de achterliggende psychologische processen.
Mensen hebben de neiging om overal menselijke eigenschappen aan toe te kennen. Bijvoorbeeld als de computer of de telefoon het niet doen, beginnen we ertegen te praten. Dit doen wij ook met avatars, de kleine figuurtjes op de telefoon of computer.
Zo blijkt uit onderzoek dat wij het moeilijk vinden om zo’n figuurtje dood te laten gaan, als we net een filmpje hebben gezien waarin dat figuurtje menselijke emoties heeft. Hoe menselijker de emoties van deze figuurtjes zijn, hoe meer zorg we ervoor hebben. We vinden menselijke eigenschappen bij deze figuurtjes positief.
Maar als de robots er uit gaan zien als echte mensen, vinden we ze eng. In films en in de media wordt soms gedaan alsof robots de wereld gaan overnemen, maar zover is de ontwikkeling nog lang niet.
In de zorg is veel onderzoek naar robots. Ze zijn handig om routines in stand te houden, bijvoorbeeld waarschuwen als je medicijnen moet innemen. Robots die menselijk contact moeten vervangen worden over het algemeen als negatief ervaren.
Verder stond Barbara stil bij allerlei apps die het leven gemakkelijker maken. Ze waarschuwt voor gratis apps, omdat die meestal veel informatie over ons verzamelen, wat niet altijd even veilig is.


           



Leo Vroman dichterbij


Op woensdagmiddag 2 mei 2018 verzorgde Joop Veuger samen met Jeanne van Lieshout en André Haverkort een muzikale voordracht over "Leo Vroman dichterbij".




Joop Veuger en Jeanne van Lieshout vertelden over het leven van Leo Vroman (1915-2014) en zongen gedichten uit zijn oeuvre. Ze werden op de piano begeleid door André Haverkort.
Leo Vroman was wetenschapper, dichter en tekenaar. Hij bracht een groot deel van zijn leven door in Amerika. Hij is in 1915 geboren in een Joods gezin in Gouda. Hij studeerde biologie eind dertiger jaren, een tijd van politieke spanning.
Zijn broer emigreerde in die tijd naar Palestina. In zijn werk merk je weinig van deze spanning, hoewel hij zich realiseert dat zijn Joodse achtergrond voor problemen kan gaan zorgen.
In die periode leerde hij zijn grote liefde Tineke kennen. Leo Vroman is 99 jaar geworden met Tineke aan zijn zijde. Een paar dagen na de Duitse inval vluchtte Vroman naar Engeland en kwam uiteindelijk in het toenmalige Indië terecht.
Tineke bleef achter in Nederland. Ze leefden 7 jaar gescheiden, maar hadden in die periode een briefwisseling waarin ze o.a. openhartig hun seksuele gevoelens voor elkaar beschrijven. Daarom wordt deze briefwisseling ook wel “Paren op papier” genoemd.
In Indië moet hij in dienst bij het Nederlands leger en hij komt later in de Japanse kampen terecht. Ondanks de zware omstandigheden heeft hij niet veel schade opgelopen. Hij kon vluchten in zijn kunst en zijn verlangen naar Tineke bood hem houvast.
Op het einde van zijn leven werden zijn gedichten steeds soberder.

Het was een indrukwekkende, boeiende middag. Er waren 41 vrouwen die soms ontroerd werden en soms vrolijk werden door de presentatie.



Kom vanavond met verhalen
hoe de oorlog is verdwenen
en herhaal ze honderd malen
alle malen zal ik wenen


Leo Vroman uit "Vrede"



Bezoek aan de ARN B.V., afvalverwerking


Op woensdagmiddag 6 juni 2018 was ons jaarlijkse uitstapje, ditmaal naar de afvalverwerking ARN B.V. in Weurt.


           



Na ontvangst met koffie en een erg interessante lezing, kregen we een rondrit over het terrein, inclusief een demonstratie van een valkenier, die ingeschakeld wordt tegen de overlast van meeuwen en kraaien. De ARN haalt energie uit restafval door verbranding. De warmte die vrijkomt wordt geleverd aan de rioolwaterzuiveringsinstallatie. Bacteriën maken het rioolwater sneller schoon als het warmer is. En verder wordt de warmte via een warmtenet verspreid naar huizen in het Waalfront/Waalsprong.

Als restafval binnenkomt wordt het met een sjofel omgewoeld en gecontroleerd. Grote stukken worden door shredders verkleind, zodat ze gelijkmatiger verbranden. Te vochtig afval gaat door een droogtunnel, bacteriën breken het af, waardoor zich warmte ontwikkelt en het vocht verdampt. Na 1 week wordt het afval uit de tunnel gehaald en verbrand. Afval is de energiebron van de oven. Als alles is verbrand blijft as over. De daarin aanwezige metalen worden op soort gescheiden en gebruikt voor nieuwe grondstoffen. De rest is na bewerking bruikbaar als funderingsmateriaal in de wegenbouw.

In 2012 is een vergistingsinstallatie voor gft afval gebouwd. Gft gaat eerst door een zeeftunnel, wat blijft liggen gaat naar de verbrandingsoven. Wat door de zeef is gegaan wordt gemalen en in vergistingsbakken gedaan, samen met olie- en voedselafval van restaurants. Bacteriën zetten 90% hiervan om in biogas dat geleverd wordt aan het openbare net. Bijproducten zijn koolzuurgas (10%), dat aan tuinders geleverd wordt en compost. De uitstoot van de ARN is lager dan de normen van de overheid. Door allerlei filters zijn de giftige gassen uit de uitstoot gehaald. Het vaste personeel bestaat uit 115 mensen.

Er waren 21 vrouwen. Er hadden zich 34 vrouwen opgegeven. Vijf hebben zich afgemeld en de rest is gewoon weggebleven. Dat was niet prettig voor de ARN en ook niet voor de WOUW als organisator.



           



Gewrichtsslijtage en voeding


Op woensdagmiddag 5 september 2018 verzorgden Joris Brand en Bart Ockhhuijsen een dubbelpresentatie tijdens de themamiddag over Omgaan met gewrichtsslijtage, bewegen en de invloed van voeding.

Maar liefst 85 vrouwen bezochten deze zeeer interessante lezing.
Artrose is het verlies van kraakbeen. Hierdoor worden de banden slapper, waardoor spieren en gewrichten minder stabiel worden. Er gaat minder informatie naar de hersenen en dus weten we minder goed hoe we moeten bewegen.
Alles in de buurt van het gewricht kan pijn doen, stijf of instabiel worden of zwellen. Foto’s maken heeft geen zin, omdat zichtbare slijtage niets zegt over de hoeveelheid pijn.
Risicofactoren zijn spierzwakte, overgewicht, bestaande artrose, genetische aanleg, leeftijd, zwaar fysiek werk, operaties en blessures, gewrichtsafwijkingen, andere gewrichtsaandoeningen, en het geslacht.

     


Bewegen heeft altijd een positief effect. Belangrijk is de balans tussen wat u kunt en wat u doet. Gezonde voeding is per persoon verschillend. De basis is groente, minimaal 200 gram per dag en fruit, minstens 2 stuks. Verder vetten, eiwitten, vocht en vezels.


     


Door gezonde voeding worden hart- en vaatziekten voorkomen, evenals diabetes type 2, botbreuken, obesitas en sommige vormen van kanker. Ouderen moeten letten op voldoende eiwit, want te weinig eiwit zorgt voor spierafbraak.
Ook op vocht (anderhalve liter per dag), omdat de dorsprikkel afneemt. Verder vitamine D, waardoor minder botbreuken, Alzheimer en winterdepressies voorkomen.
Voldoende vezels zijn belangrijk omdat ze vetdelen opnemen en die afvoeren. Zo maken ze de kans op hart- en vaatziekten kleiner.

Meer informatie vindt u op de websites van beide sprekers: dietistenpraktijk en de fysiopraktijk.


           


De vrouwelijke kunstenaar


Op woensdag 3 oktober verzorgde Heleen Wijgers, kunsthistoricus en directeur van de Stichting Stevenskerk het thema: “De vrouwelijke kunstenaar”.

Tijdens haar studie in de jaren 80 was er volstrekt geen aandacht voor vrouwelijke kunstenaars, terwijl ze er wel waren, zelfs al in de middeleeuwen. Dit past in een cultuur waarin vrouwen nauwelijks een rol speelden en duurde tot na de oorlog.
Verandering kwam vanuit Amerika. Uit het boek “The Obstacle Race, The Fortunes of Women Painters and Their Work” (1980) van Germain Greer blijkt dat er veel vrouwelijke kunstenaars zijn.


     



Tot ver in de 19e eeuw hebben ze weinig vrijheid, worden ze niet toegelaten tot de academies en werken ze meestal voor hun vader of echtgenoot. Als ze goed konden schilderen, maar niet mooi of fatsoenlijk genoeg waren, werden ze alsnog uitgesloten. Vrouwen schilderden klein werk, vooral zelfportretten, via de spiegel.
In de 17e eeuw hadden vrouwen in de noordelijke landen meer ruimte, waarschijnlijk omdat hun mannen door de handel veel van huis waren. Zo werd Judith Leyster (1609-1660) toegelaten tot het St. Lucas Gilde. Artemisia Gentileschi (1593-1652) schilderde grotere religieuze onderwerpen en maakte daarmee een einde aan de passiviteit van de vrouw in de schilderkunst. Laura Knight werd in 1936 als eerste vrouwelijke kunstenaar lid van de Royal Academy.


           


Andere beroemde vrouwelijke kunstenaars waren o.a. Rosa Bonheur (1822-1899), Berthe Morisot (1841-1895), Camille Claudel (1864-1943), Romaine Brooks (1874-1970), Georgia O’Keeffe (1887-1986), Frida Kahlo (1907-1954), Nikki de Saint Phalle (1930-2002), Louise Bourgeois (1911-2010).
De 51 aanwezige vrouwen hebben genoten.



Astrologie


Op woensdag 7 november was het thema: “Astrologie” door Ineke Simons



51 vrouwen bezochten deze interessante lezing over astrologie. Ineke vertelde eerst iets over haar achtergrond: docent Nederlands, een jarenlange studie van astrologie, maar ook tarot, jungiaanse psychologie en andere opleidingen.
Ze heeft een praktijk, waarin ze aan de hand van je horoscoop naar je karakter kijkt. De horoscoop is een tekening van de planeetstanden op het moment van geboorte. Die sterrenconstellaties hebben we namen gegeven, bijvoorbeeld ram, vis, weegschaal. De horoscoop kan iets zeggen over je karakter.

           

Ineke beschrijft dit als een kasteel met 12 kamers. Iedere kamer heeft een thema. Alle 12 kamers hebben bij iedereen hetzelfde thema, maar worden anders ingekleurd. Deze basis blijft je hele leven hetzelfde, maar de manier waarop je ermee omgaat verandert.
Een horoscoop kan een hulpmiddel zijn om jezelf beter te begrijpen. Voor het maken van een horoscoop is de geboortedatum en –tijd nodig.
Ineke geeft geen geschreven horoscoop mee, maar de bespreking kan opgenomen worden. Voor meer informatie zie Inekes website.


           


Orchideeën, hobby of passie?


Op woensdag 5 december 2018 was het thema: “Orchideeën, hobby of passie?” door Frans Derksen.



In 1672 ging Paul Hermann, een arts, naar Ceylon. Hij verzamelde orchideeën en bracht ze naar Nederland. Hij heeft o.a. de Hortus Botanicus in Leiden geleid. Vanaf toen was er een gestage stroom van orchideeën naar ons land. Vanaf ongeveer 1730 is er reguliere import. In die tijd ging men kassen bouwen en brachten “orchideeënjagers” de planten vanuit Azië en Zuid-Amerika naar Europa.


           


In 1931 is de Nederlandse Orchideeën Vereniging opgericht. Op een gegeven moment mochten alleen nog planten worden ingevoerd, die in een bepaald land zijn gekweekt. In die periode nam het zaaien van orchideeën een grote vlucht.
Frans vertelt over de bouw en inrichting van zijn kas, waarin hij de planten teelt. Orchideeën moeten ’s-nachts een lagere temperatuur hebben dan overdag om tot bloei te komen. Het verschil moet ongeveer 10 graden zijn.
Tropische orchideeën groeien op bomen, maar zijn geen parasiet. Er worden nog wekelijks nieuwe soorten gevonden.
Frans neemt ons tenslotte mee op zijn reis naar Ecuador. Hij laat ons prachtige landschappen, gebouwen en planten zien.
Het was een erg informatieve middag, die door 37 vrouwen werd bezocht.


           





Terugblik op de bijeenkomsten van 2017


Griekse Godinnen


Op woensdagmiddag 11 januari verzorgde Ron Milder, voormalig docent Latijn en Grieks, een themamiddag over Griekse Godinnen.


Godin Hestia



Hij startte ons nieuwe jaarprogramma met een uitleg van de Griekse godenstamboom. Deze familieverbanden geven weer hoe de wereld is ontstaan volgens de Griekse mythologie. Hij vertelde beeldend en met humor over alle gruwelijkheden, listen en vooral strijd.
De oer godin is Gaia, die staat voor moeder aarde. Zij schiep de zee en de hemel, die door de Grieken werden voorgesteld als personen. Uit de verbintenis tussen hemel en aarde ontstond nieuw leven.
In zijn verhaal trok Ron paralellen met de Romeinse goden. Toen de Romeinen Griekenland veroverden hebben zij veel van de Griekse cultuur overgenomen en hun eigen goden vereenzelvigd met de Griekse goden.
De beschrijving van de Griekse goden en hun taken verklaart veel huidige namen van verenigingen en bedrijven. Een paar voorbeelden: Aphrodite, Venus voor de Romeinen, staat voor schoonheid en liefde. Mercurius (Hermes) is boodschapper van de goden, god van handel en reizigers. Athena (Minerva) staat onder andere voor wijsheid.
Men heeft ontdekt dat in het huidige Turkije meer dan 7000 jaar geleden, een matriarchale cultuur was. Daarna zijn Indo-Europese volkeren binnen gevallen die een mannencultuur mee brachten.

Op de website Marrar staat beschreven, welke karaktereigenschappen bij welke godin horen.
Dat is ook te vinden op Nieuwetijdskinderen.

De middag werd bezocht door 54 vrouwen.



           


Godinnen Aphrodite, Artemis en Athena



Ondersteuning en zorg in Nijmegen


Op woensdagmiddag 1 februari verzorden Corine Brekelmans, beleidsmedewerker en Nienke Gravenstijn, adviseur van de gemeente,een themamiddag over Ondersteuning en zorg in Nijmegen. Hoe staan we er met alle veranderingen in zorg en welzijn nu voor?




Omdat de wethouder ziek was, hadden deze dames de lezing over genomen.
Corine vertelde over de transformatie van het sociale domein. Toen allerlei taken van de overheid naar de gemeente werden overgeheveld, ging dit gepaard met bezuinigingen. Toch wilde de gemeente een zorgzame stad blijven.
Aanvankelijk was alles gericht op continuïteit van de zorg die mensen al hadden. Die zorg moet rondom de mensen worden georganiseerd, wat betekent dat medewerkers van allerlei organisaties hun werkwijze moeten veranderen.
De gemeente probeert de financiering zo te regelen dat dit niet de organisatie ten goede komt, maar de gebruiker. De transformatie zal een aantal jaren duren, wat gepaard gaat met vallen en opstaan.

     



Na de pauze sprak Nienke Gravenstijn over de 9 Stips en 10 sociale wijkteams. De Stips worden bemand door vrijwilligers en beroepskrachten. Ze geven informatie en advies, zorgen voor ontmoeting en verbinding door zaken te organiseren en aan te jagen.
Als meer zorg nodig is dan de Stip kan geven kun je terecht bij het sociale wijkteam. Hier werken beroepskrachten. Zij zorgen voor toeleiding naar zorg en ondersteuning door zorgaanbieders. Sociale wijkteams geven kortdurende ondersteuning, ze zoeken aansluiting bij initiatieven in de wijk en voeren “keukentafelgesprekken” waarin wordt besproken wat de problemen zijn en welke hulp nodig is.
De Stips en de sociale wijkteams werken samen met huisartsen, scholen, zorgaanbieders, zorgverzekeringen, enzovoort. De Stips zijn het aanspreekpunt van de gemeente. Bij het “keukentafelgesprek” kan hulp ingeschakeld worden van iemand uit je netwerk of van een onafhankelijke professionele cliëntondersteuner van de gemeente. Dat is iemand die weet wat je rechten zijn en die vooral jouw belang goed in het oog houdt. Deze hulp is gratis.
Deze levendige middag werd bezocht door 56 vrouwen. Er werden een aantal kritische aandachtspunten door de vrouwen naar voren gebracht die door de medewerkers werden meegenomen.



           

vlnr: logo Stip; Ouderenadviseur (website Swon); werkgebied SWT



Kijk ook eens op deze websites:
Stip Nijmegen;
Swon Nijmegen.



Goede zorg is gender-positief


Op woensdagmiddag 1 maart verzorgde prof. dr. Toine Lagro-Janssen een themamiddag over Goede zorg is gender-positief.


     



We vierden tevens Internationale Vrouwendag met een kleine 100 vrouwen, die naar deze fantastische lezing kwamen van prof.dr.Toine Lagro-Janssen van de afdeling Vrouwenstudies, medische Wetenschappen en eerstelijnsgeneeskunde van het Radboudumc.
Zij vertelde over een blad van haar kleinkind, waarin stond dat jongens stoer, slim en grappig zijn en meisjes lief, gezellig en sportief!!! Gender zijn regels die toegeschreven worden aan een bepaalde sekse. Dit is afhankelijk van cultuur en tijdsgeest en is veranderbaar.
De pijndrempel en pijntolerantie zijn bij mannen hoger dan bij vrouwen. Vrouwen zijn gevoeliger voor emoties, behoeften, wensen en meningen van anderen en zoeken sociale steun. Ze hebben meer aandacht voor lichamelijke sensaties, weten meer van ziekten en zoeken eerder hulp. Ze voelen zich schuldig als ze door pijn minder voor hun kind of partner kunnen zorgen.
Mannelijke mantelzorgers houden zich langer staande. Mannen zoeken bij problemen afleiding bijvoorbeeld in sport, werk of alcohol. Ze hebben meer en langduriger vermijdingsgedrag dan vrouwen terwijl de kwaliteit van leven voor mannen en vrouwen hetzelfde blijft.
Vrouwen leggen de schuld van problemen eerder bij zichzelf en mannen leggen die bij anderen. Mannen hebben een enzym in de maag waardoor alcohol sneller afbreekt dan bij vrouwen. Dit geldt ook voor medicijnen. Alcoholmisbruik en verslaving komen bij mannen 3 tot 5 keer vaker voor dan bij vrouwen. Ze gebruiken dit vooral om sterk te blijven, hun positie te houden, hun prestatie te verbeteren.
Vrouwen grijpen naar drank vooral bij een onbevredigende relatie en bij geweld of misbruik.


Bekijk nog eens de de betreffende website van de Raboudumc.


     


Na de lezing genoten we van een hapje, een drankje en van elkaars gezelschap. Het was een geslaagde middag.



Vrouwen in de Nijmeegse geschiedenis


Op woensdagmiddag 5 april werd het thema verzorgd door René van Hoften over De Nijmeegse vrouwencanon: vrouwen in de Nijmeegse geschiedenis.




René van Hoften, socioloog en econoom, en stadshistoricus over Nijmegen, deed dit voor 58 vrouwen met humor en anekdotes. René was docent economie aan de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en heeft als hobby geschiedenis.
Hij besprak de levens van vrouwen vanaf godin Fortuna in de Romeinse tijd tot Oda le Noble en Nijmeegse Annie.
Waar nu het Waterkwartier is was vroeger een Romeinse stad van 5000 inwoners. De Romeinen namen de inheemse goden op in hun godendom.
In de tijd van Karel de Grote trok de adel rond om de bevolkings-groepen te controleren. Dochters uit vorstenhuizen werden uitgehuwelijkt om zo het rijk te vergroten en oorlogen te voorkomen.
De Gebroeders van Limburg maakten voor het eerst een afbeelding van gewone vrouwen. René wijst ons op het boek van Hella Haasse: “het woud der verwachting”, waarin de middeleeuwen worden beschreven en vooral het verschil tussen arm en rijk.
Hij vertelt over Stijntje Buys die met haar vermogen een weeshuis opzette. Nu nog wordt geld uit dat vermogen gebruikt voor jeugdzorg.



           


           


In Nijmegen was een grote tegenstelling tussen rijke protestanten en arme katholieken. De laatsten werden van allerlei zaken uitgesloten. Zo mochten ze geen lid worden van de gilden.
Rond 1860 waren dienstmeisjes de grootste beroepsgroep, een kwetsbare groep. Er ging zoveel mis rond deze groep en rond de voedsters, dat de gemeente een soort uitzendbureau voor deze groepen opzette om misstanden te voorkomen.
Eind 19e eeuw begon al binnen de gegoede klasse de emancipatie van vrouwen. Dit blijkt uit foto’s waarop vrouwen paardrijden, tennis speelden en andere sporten deden.
De middag vloog voorbij, doordat de lezing zo boeiend was.



De Pilatusmethode


Op woensdagmiddag 3 mei verzorgde Marlies Scholtz een themamiddag over De Pilatusmethode, een bewegingsleer om ons lichaam fit te houden.


Marlies heeft opleidingen gedaan in diverse vakgebieden, waardoor ze verschillende keren een carrièreswitch kon maken. Ze volgde de opleiding tot Pilatesdocent, deed vervolgcursussen Pilates voor (ex)borstkanker patiënten en zwangerschapspilates.
Sinds 2 jaar geeft ze Pilatestrainingen in de zaak van haar dochter die fysiotherapeut is. Pilates (1883-1967) ontwikkelde oefeningen die een combinatie vormen van lenigheid, stabiliteit en spierbeheersing. Zijn opvatting was dat alle spieren in elkaar grijpen. Inmiddels is dit wetenschappelijk aangetoond. De pilatesmethode wil de rompstabiliteit versterken, zodat de kracht van ledematen en nek naar de romp, goed overgedragen wordt. Dit behoedt ons bijvoorbeeld voor vallen.



           



De methode kent 6 principes: ademhaling, vloeiende bewegingen, precisie, controle, concentratie en centrering. Dit laatste betekent dat je alle oefeningen doet vanuit je powerhouse of rompstabiliteit. Dit zijn de 4 spiergroepen die het centrum van het lichaam vormen: de diepe dwarse buikspieren, de kleine diepe rugspieren, het middenrif en de bekkenbodemspieren. Het is beter een oefening drie keer met volle aandacht en de juiste ademhaling en spierspanning te doen, dan zes keer snel en slordig.
Marlies deed een aantal oefeningen met ons, zodat we voelden wat de Pilatesmethode inhoudt.
39 vrouwen bezochten deze leerzame middag.


Haar website is intobalance.

Een youtubefilmpje over de pilatusmethode.



Hortus Nijmegen


Op woensdagmiddag 7 juni 2017 sloten wij het seizoen af met een bezoek buiten de deur, namelijk de Hortus Nijmegen aan de d'Almarasweg.



           



Ondanks het slechte weer kwamen 22 vrouwen.
Wij werden gesplitst in 2 groepen, die ieder met een gids een rondleiding kregen door de botanische tuin.
De gids gaf eerst uitleg over het ontstaan van de tuin en van de indeling in diverse gebieden.
Zo is er een Alpinum, een nagebouwde alpiene berg waar veel rotsplanten groeien. Van het Alpinum af stroomt een waterval en beekje door graslandschappen die vol staan met allerlei kleurige kruidachtige planten. De beek mondt uit in een vijver en een moeras met een aangelegd knuppelpad.
De gids vertelde over een aantal kenmerkende planten en liet ons aan sommige planten voelen en ruiken.
De rondleiding was erg interessant en het terrein ziet er prachtig uit.
We sloten de middag af met koffie of thee en gebak.



Voor extra informatie en een eerste indruk van de botanische tuin en de theetuin kan er op de site van Hortus Nijmegen gekeken worden: de Hortus.
Er is een app die helpt bij het leren kennen van planten. De app is beschikbaar voor Android en iPhone. Download Hortus Chat gratis via de App Store of Google Play.



           



P.S. Alle foto's in dit verslag zijn van de website van Hortus.


Verzetsvrouwen 1940-1945, een vergeten categorie, ook in Nijmegen


Op woensdagmiddag 6 september 2017 verzorgde Anneke Nolet een themamiddag over Verzetsvrouwen.



Deze lezing werd bezocht door 55 vrouwen.

Ze begon met het dagboek van haar tante dat ze ooit als jong meisje gelezen had, maar dat haar toen niet boeide. Nu deste meer.
Nijmegen was de eerste stad met een kinderpolitie. Haar tante werkte daar. In Nijmegen werden in het najaar van 1942 bijna alle Joden opgepakt. 6 à 7 Mensen van de politie zaten bij het verzet. Deze zijn allemaal opgepakt. Haar tante kwam in Ravensbrück terecht en van daaruit bij Siemens in Zuid Duitsland. Dit heeft ze overleefd.
Tijdens de zoektocht naar haar tante heeft Anneke het leven van nog 2 Nijmeegse vrouwen onderzocht: Truus Gelsing en Olga Revermann, die ook beiden de oorlog overleefden. Olga leeft nu in Nieuw Zeeland. Ze is 98 jaar en nog helder van geest. Anneke bezocht haar daar.
Het was een ingewikkeld proces om informatie te vinden over de vrouwen, omdat de meesten getrouwd waren en niet meer hun meisjesnaam hadden.
Officieel hebben in Nijmegen ongeveer 30 vrouwen in het verzet gezeten. Anneke heeft er 37 gevonden. Vrouwen hielpen onderduikers, ze vervalsten bonnen en administratie, waren koerier, hielpen bij het typen en verspreiden van illegale kranten en hielpen jongens die in Duitsland bij de arbeidsdienst werkten terug te komen naar Nederland.
De lezing was erg boeiend en vooral indrukwekkend.



     



Palliatieve zorg in het hospice


Op woensdagmiddag 4 oktober 2017 verzorgde Regine Tolkamp een themamiddag over Palliatieve zorg in het hospice.



Regine Tolkamp, verpleegkundige van Hospice Bethlehem verzorgde de lezing samen met Saskia de Jong, coördinator vrijwilligers in het hospice, Vincent Bokkering van het TOLL project (Thuisondersteuning Laatste Levensfase) en Diny Wingens, coördinator Vrijwillige Palliatieve Terminale Zorg Nijmegen.

Hospice Bethlehem heeft 10 eenpersoonskamers voor ongeneeslijk zieke mensen met een levensverwachting van maximaal 3 maanden. Behalve een eigen bijdrage van 30 euro per dag, betaalt de zorgverzekeraar het verblijf.
Men streeft naar een zo hoog mogelijke kwaliteit van leven. Er is aandacht voor lichamelijk, psychisch, sociaal en spiritueel welzijn. De wensen en behoeften van de gasten zijn leidend. Er zijn altijd artsen en verpleegkundigen om de zorg zo goed mogelijk te begeleiden. Naast betaalde krachten werken er 100 vrijwilligers in de zorg, bij de receptie, als gastvrouw, in de tuin, als kookvrijwilliger, klusser enzovoort.
Thuisondersteuning Laatste Levensfase (TOLL) biedt ondersteuning op maat aan mantelzorgers van mensen die niet meer beter worden. De vrijwilligers van het TOLL project nemen de zorg niet uit handen, maar adviseren en begeleiden de mantelzorger. Door in een vroeg stadium hulp in te schakelen kan men naast mantelzorger, ook nog partner, dochter, zoon of dierbare zijn. Aan deze hulp zijn geen kosten verbonden.
VPTZ-Nijmegen staat voor Vrijwilligers in de Palliatieve en Terminale Zorg in Nijmegen. Het doel is: er zijn voor de stervende en de naasten. De vrijwilligers waken overdag of ’s-nachts bij mensen thuis, waardoor de naasten meer ruimte krijgen en de mogelijkheid om bijvoorbeeld te slapen, boodschappen te doen, even tot rust te komen. De VPTZ is gratis.
65 vrouwen bezochten deze bijzondere middag.



Vrouwen in de film en achter de camera


Op woensdagmiddag 1 november 2017 verzorgde drs. Constant Hoogenbosch een themamiddag over Vrouwen in de film en achter de camera.


           


Constant Hoogenbosch is eigenaar van mediabedrijf Movie Machine en docent Mediatheorie en Journalistiek aan diverse opleidingen. Hij vertelde enthousiast en boeiend, geïllustreerd met filmfragmenten, over ‘vrouwen in de film en achter de camera.
Films worden al gemaakt sinds 1895. In die beginjaren waren vrouwen als producent en regisseur beter vertegenwoordigd dan nu. Hij noemde o.a. Alice Guy-Blanché die al in 1906 begreep dat film een verhaal moet vertellen, Leni Riefenstahl die technisch heel goed was, Zora Neale Hurston die als zwarte vrouw films maakte. Dit was bijzonder, want zwarte rollen werden destijds gespeeld door geschminkte blanke acteurs.
Een filmproducent die enorm rijk werd is Mary Pickford. Zij richtte in 1919, samen met anderen, United Artists op. Mae West was in de jaren 30 een van de best betaalde vrouwen in Amerika. Ze zocht steeds de grenzen van het toelaatbare op. Daarom durfde alleen Paramount met haar in zee te gaan. Dit werd een groot succes.


     


Vanaf 1933 kreeg de filmcensuur veel invloed. In films hadden vrouwen meestal een kwetsbare positie naast mannen. Eind jaren 60, begin jaren 70 werden goede films met sterke vrouwenrollen gemaakt voor een zwart publiek. Hierdoor en door de vrouwenemancipatie kwamen er films met vrouwen in de heldenrol en met vrouwen die voor vrouwen opkomen, zoals ‘Norma Rae’ met Sally Field.
De eigenzinnige Katharine Hepburn werd een boegbeeld van opstandige vrouwen tegen studiobazen. Jane Fonda sprak zich uit tegen de Amerikaanse overheid naar aanleiding van de Vietnam Oorlog.
Tegenwoordig is het aandeel vrouwen in de film- en televisiewereld klein en bovendien worden ze zwaar onderbetaald. In de 20ste eeuw kreeg geen enkele vrouwelijke regisseur een Oscar voor speelfilms.
51 vrouwen werden geboeid door zijn voordracht.
Meer weten over films? Zie moviemachine.


     


Reisverslag door Iran


Op woensdagmiddag 6 december 2017 verzorgde de heer Jan Driesen van de Stichting Wereldbeeld een themamiddag met als titel Reisverslag door Iran in de vorm van drie films.


     
     


We startten bij de hoofdstad Teheran, een stad met 10 miljoen inwoners.
Wij zagen de levendigheid van de bazaar, waarin naar schatting nog altijd een derde van de detailhandel plaats vindt. De bazaar in Teheran is waarschijnlijk net zo oud als de invoering van de Islam. Jan vertelde over de rol die de bazaar speelde bij de revolutie in Iran, waarbij de Sjah uiteindelijk het land uit vluchtte en Iran een islamitische republiek werd.
We zagen beelden van glaskunst en aardewerk en van onvoorstelbaar mooie moskeeën, paleizen en koopmanshuizen. Hij vertelde over de vriendelijkheid van de mensen.
Hij nam ons mee naar Yazd, een bijzondere stad die waarschijnlijk vijf duizend jaar oud is. Deze stad is volgens velen de oudste, steeds bewoonde stad ter wereld en de heetste stad van Iran.
We zagen Persepolis, de ruïnestad uit de oudheid en Isfahan, de culturele hoofdstad van Iran. Deze stad heeft een monumentale architectuur. Er zijn moskeeën, koepels met minaretten, poorten, portalen, tuinen met terrassen. De stad staat op de lijst van het wereld erfgoed.
Jan vertelde over de geschiedenis van het land, maar ook over moderne ontwikkelingen. Het verschil tussen Iran en andere landen in de regio is dat zij kennis en ontwikkelingen binnen hun land toestaan en stimuleren. Zie maar hoeveel Westerse laboratoria voor stamcelonderzoek in Iran actief zijn of hoeveel vrouwen naar de plastisch chirurg gaan om hun neus kleiner te laten maken.
Deze geslaagde middag werd door 42 vrouwen bezocht.


     
     






Terugblik op de bijeenkomsten van 2016


  • woensdag 6 januari 2016:"Rituelen rondom een uitvaart."

  • woensdag 3 februari 2016:"Zoektocht naar een tweede aarde."

  • woensdag 2 maart 2016:"Hartklachten op middelbare leeftijd."

  • woensdag 6 april 2016:"Vrouwen in de Vierdaagse."

  • woensdag 4 mei 2016:"Hoe ziet uw digitale wereld er uit."

  • woensdag 1 juni 2016:"Bezoek aan Van 't Lindenhoutmuseum."

  • woensdag 7 september 2016:"Landschappen rond Nijmegen."

  • woensdag 5 oktober 2016:"Geneesmiddelen."

  • woensdag 2 november 2016:"Persoonlijkheidsstoornissen."

  • woensdag 7 december 2016:" De Siberië Express."

    Rituelen rondom een uitvaart


    Op woensdagmiddag 6 januari verzorgde Clara Schenkels-Simmes een themamiddag over Rituelen rondom een uitvaart.

    Clara is sinds 1997 uitvaartbegeleider bij Klopper en Kramer Nijmegen.
    In haar boeiende, persoonlijke verhaal gaf ze een inkijkje in het leven van haar zelf als uitvaartbegeleider.
    Bij een melding van overlijden krijgt zij een kort telefoontje en regelt snel een gesprek met de nabestaanden. Een arts moet het lichaam schouwen alvorens de uitvaartbegeleider iets mag ondernemen.
    Alle familieleden worden betrokken en gehoord omtrent keuzes bij het overlijden van hun naaste zoals: thuis opbaren of in een mortuarium, welke rituelen, bloemen, kaarten etc. Een rol als mediator komt vaker om de hoek als er grote verschillen zijn in een familie. Bij een onnatuurlijke dood wordt het lichaam in beslag genomen en naar een forensisch instituut gebracht. Bij het beschikbaar stellen van het lichaam aan de wetenschap volgt er geen crematie of begrafenis.
    Voor de verwerking van het verlies is het heel belangrijk dat de uitvaart goed verloopt. De uitvaartbegeleider denkt in mogelijkheden en gaat daar ver in. Thuis opbaren komt steeds vaker voor. Voor volwassenen en ook (kleine) kinderen, is het voor de verwerking belangrijk dat zij zien dat een dierbaar familielid overleden is.
    De rituelen van de katholieke kerk verdwijnen steeds meer en worden vervangen of aangevuld met eigentijdse vormen: zoals luisteren naar muziek, een diapresentatie, een of meer sprekers, kostbare herinneringen .
    Tegenwoordig komen echtparen vaker vóór het tijdstip van overlijden naar een uitvaartbegeleider om het afscheid te regelen. Er kan een wensenlijst worden ingevuld en budget bepaald. Er is veel ruimte voor de familie om te bepalen en uit te voeren als zij dat willen.
    De kosten van een afscheid kunnen variëren tussen van € 3000 tot € 10.000.
    Het was een bijzonder boeiende middag, waarin de 34 aanwezige vrouwen, veel informatie en inzicht kregen in de rol van de uitvaartbegeleider. Het thema gaf veel stof tot nadenken over eigen ervaringen, voorkeuren en wensen.
    Clara liet haar grote betrokkenheid, creativiteit en organisatie talent zien bij het werken voor en met nabestaanden bij het ingrijpend gebeuren van de dood. We ontvingen een informatie set met wensenlijst.



    Zoektocht naar een tweede aarde


    Op woensdagmiddag 3 februari verzorgde Arno Krielen (milieutechnoloog) een bijeenkomst met als titel Zoektocht naar een tweede aarde.

    Arno startte met de opbouw van het heelal. Planeten draaien om sterren, maar produceren geen energie. Manen draaien weer om planeten heen. Sommige planeten zijn groter dan de aarde. Er zijn planeten die bestaan uit rotsen, andere alleen uit gas.
    Vervolgens vertelde Arno over het ontstaan van sterren en planeten. Hij liet daar opnames van zien, die gemaakt zijn door de ESO: Europese Organisatie voor Sterrenkundig Onderzoek. In het heelal wordt gesproken van lichtjaren, omdat de afstanden zo enorm zijn. Eén Lichtjaar is de afstand die het licht aflegt in één jaar. Ons zonnestelsel maakt deel uit van de Melkweg. Dit is een sterrenstelsel. Er zijn nog vele andere sterrenstelsel. Er zijn meer sterren in het heelal dan zandkorrels op aarde!
    Wanneer gesproken wordt over leven op een andere planeet, moeten we niet denken aan een soort ruimtewezens, maar aan bacteriën, dus aan heel primitief leven. Als wij op zoek gaan naar leven in het heelal zoeken we naar planeten met vloeibaar water. Sterrenkundigen hebben met zekerheid vastgesteld dat er honderden planeten buiten ons zonnestelsel bestaan. Van deze zogenaamde exo-planeten, zijn er inmiddels 30 ontdekt die op de aarde lijken. Het kan echter nog jaren duren voordat wij weten of er een soort tweede aarde is, en vooral of daar leven is.
    Meer informatie over sterrenkunde is te vinden op de website van de afdeling Sterrenkunde van de Radboud Universiteit,en bij Saturnus, Ruimtevaart- en sterrenkundevereniging. Zie hun website.
    Het was een boeiende lezing over ingewikkelde materie, die door 36 vrouwen werd bezocht.



    Hartklachten op middelbare leeftijd


    Op woensdagmiddag 2 maart verzorgde Prof.Dr. Angela H.E.M.Maas, hoogleraar Cardiologie in het Radboud UMC Nijmegen een themamiddag over "Hartklachten op middelbare leeftijd"..

    Zij sprak in het kader van Internationale Vrouwendag. Zij gaf een heldere lezing in zeer begrijpelijke taal over deze specifieke hartklachten op middelbare leeftijd.

    Zij startte met de ontwikkelingen in haar vakgebied. Zo was in de jaren 70 nog de opvatting, dat de vrouw misschien iets teveel van haar man had geëist als hij hartklachten kreeg. Pas sinds 1991 wordt langzaamaan erkend dat medische zorg teveel uitgaat van een mannenmodel.
    De diagnose hartinfarct wordt nog steeds bij vrouwen vaker gemist, omdat de signalen niet passen bij wat medici geleerd hebben. Vrouwen horen nog regelmatig dat hun klachten aan de overgang liggen.
    Door middel van voorbeelden benoemde Prof. Maas een aantal verschillen in klachten, diagnostiek en behandeling van hartproblemen tussen mannen en vrouwen.
    Tenslotte vertelde ze over het multidisciplinaire onderzoeksfonds Hart voor Vrouwen ( zie ook de website van het Radboudumc, waarvan zij medeoprichter is. Dit fonds zamelt geld in om meer onderzoek te doen naar de interactie tussen de verschillende vakgebieden in de levensloop van vrouwen.
    Daarna was er uitgebreid gelegenheid tot het stellen van vragen.

    Na afsluiting van de lezing vierden wij samen met de 220 aanwezige vrouwen Internationale Vrouwendag bij een hapje en een drankje. Van de extra mogelijkheid tot ontmoeting werd gretig gebruik gemaakt: overal zaten groepjes vrouwen te praten. Veel vrouwen zeiden dat ze hadden genoten van de middag en dat ze het een indrukwekkende en boeiende lezing vonden.



    Vrouwen in de Vierdaagse


    Op woensdagmiddag 6 april verzorgde Marcel Claassen een themamiddag over Vrouwen in de Vierdaagse.

    In het kader van 100 jaar Vierdaagse gaf Marcel Claassen, een ervaren Vierdaagse loper die zich sinds 1971 bezig houdt met de geschiedenis van de Vierdaagse, deze lezing.
    Marcel vertelde veel anekdotes met enthousiasme en humor. Hij maakte gebruik van foto’s die deel uitmaken van het Regionaal Archief. Die foto’s gaven veel informatie. Zo zag je dat vroeger in groepen netjes achter elkaar gelopen werd bijvoorbeeld een detachement Milva’s, een detachement verpleegsters, een detachement militairen… We zagen diverse foto’s van Mies Klaver, de eerste vrouw die meer dan 50 keer de Vierdaagse liep.
    Er waren foto’s van de meisjes van de Graal, een rooms katholieke meisjes organisatie en van de Blauwvosjes, een dames wandelgroep, die zo genoemd werd vanwege de kleding: een grijze rok, blauwe trui en daaronder donkere wollen kousen.
    De eerste Vierdaagse was in 1909, maar omdat vanwege oorlog soms deze wandelmars niet doorging, vieren we nu pas het 100 jarig bestaan. De marsen werden vroeger gehouden in de omgeving van verschillende startplaatsen in heel het land. In 1912 was Nijmegen voor het eerst eindpunt. Pas in 1928 werd Nijmegen startplaats. In 1913 liep voor de eerste keer een vrouw mee in Amersfoort. Destijds moest nog 55 km gelopen worden. Dat vond men teveel voor vrouwen en is veranderd in 40 km. Pas sinds 1992 mogen vrouwen weer 50 km lopen.
    In Nijmegen is de International Police Association gevestigd. Die zorgde ervoor dat politiekorpsen uit allerlei landen meedoen. Zo zien we een foto van een groep vrouwelijke agenten uit Sierra Leone, een land dat in 1961 onafhankelijk werd.
    Vaak doen mensen mee uit landen, waar onze militairen actief zijn geweest of mensen uit landen waar ons bedrijfsleven actief was. Zo haalde Bata mensen uit verschillende landen naar Best om daar schoenen te leren maken. Mensen uit die landen gingen dan ook meedoen aan de Vierdaagse.
    In 99 jaar Vierdaagse hebben in totaal 134 nationaliteiten mee gedaan. De verhouding mannen – vrouwen is nu 60 – 40. Er zijn meer dan 100 vergunningen nodig voor kraampjes, toiletten, enzovoort, om door de verschillende dorpen te lopen. De kosten zijn 1 miljoen euro per dag.
    De lezing werd bezocht door 28 vrouwen.



    Hoe ziet uw digitale wereld er uit?


    Op woensdagmiddag 4 mei verzorgden Gert Jupijn en Eddy Jansen namens Senior Web een themamiddag over Hoe ziet uw digitale wereld er uit?.

    35 Vrouwen lieten zich wegwijs maken in “de digitale wereld” door Gert en Eddy van Seniorweb, een organisatie die de digitale wereld begrijpelijk wil maken voor senioren.
    Seniorweb geeft informatie via internet, door cursussen, inloopspreekuren, projecten en hulp bij de aanschaf van en bij problemen met de computer, de smartphone of de tablet.
    Als men bij je thuis komt vraagt men een kleine onkostenvergoeding. Het lidmaatschap van Seniorweb kost 29,50€ per jaar.
    De Android tablet en de iPad zijn beide tablets. De iPad is van Apple en heeft een eigen besturingssysteem. De Android tablet van andere merken hebben allemaal hetzelfde besturingssysteem, maar dit is een ander dan bij Apple.
    De fabrikant bepaalt welke versie je krijgt. De smartphone heeft hetzelfde besturingssysteem als de Android tablet, de iPhone heeft een Apple besturingssysteem. Beide systemen zijn gebruiksvriendelijk.
    Smartphone en iPad zijn telefoons.
    Apps zijn programmaatjes. Je kunt ze niet verwijderen, behalve als je ze zelf hebt gekocht.
    Foto’s nemen veel ruimte in beslag op de harde schijf, mailtjes weinig. Je kunt extra ruimte kopen via een externe harde schijf of via een simkaart.
    Met tablets, smartphones of iPhones kun je onder andere surfen op internet, e-mails ontvangen en versturen, internet bankieren, foto’s maken, navigatie instellen, skypen en face timen (dit laatste kan alleen met Apple), dit is bellen terwijl je de ander ziet. Dit kost niets.
    Domotica is automatisering voor het huis. Internet bankieren moet je alleen thuis doen in een veilige omgeving. Geef nooit gegevens zoals pincodes af, ook niet bij e-mails van de bank, want dan zijn het valse e-mails.
    Als je een modem installeert is het belangrijk om het internet te beveiligen door de sleutel aan te passen.
    Als je een mail niet vertrouwt moet je hem niet openen maar altijd weg gooien.
    Twitteren is kleine berichtjes doorgeven van maximaal 140 tekens.
    Het was een enorm informatieve middag.



    Bezoek aan Van 't Lindenhoutmuseum


    Op woensdagmiddag 1 juni om 14.00 uur bezochten wij dit museum.

    Wij werden met koffie, thee en iets lekkers ontvangen door conservator Anne-Marie Jansen.
    Zij vertelde ons op een erg boeiende wijze over de geschiedenis van de Weesinrichting Neerbosch. Het was een zelfvoorzienend dorp waar aanvankelijk alleen weeskinderen woonden. Later kwamen ook kinderen die uit huis waren geplaatst. Alle kinderen gingen naar de basisschool en kregen een beroepsopleiding. Jongens leerden een ambacht bijvoorbeeld klompenmaker, drukker, meubelmaker, de meisjes werden opgeleid voor huishoudelijk werk.
    De inrichting is opgericht door Johannes van ’t Lindenhout en zijn vrouw. Zij wilden een plek creëren voor weeskinderen waarvoor elders in de burgerweeshuizen geen plaats was. De oprichter was protestant, maar ook katholieke kinderen en kinderen zonder geloof werden opgenomen.
    Alles op het terrein van de weesinrichting is door de wezen onder leiding van de leermeesters gebouwd: de kerk, de huizen, de boerderij.
    In dit dorp woonden rond 1890 1100 kinderen uit heel Nederland. De kinderen verlieten de weesinrichting als ze volwassen waren. Ze kregen een persoonlijke uitzetkist mee.
    In het museum is een maquette te zien van het terrein. Verder zijn er talloze foto’s, veel gereedschappen uit de werkplaatsen, uitgaven van de drukkerij, leermiddelen en schilderijen te bezichtigen. Het museum is gevestigd in de Weezenkapel. Het was een bijzondere afsluiting van het seizoen.
    Er waren 18 vrouwen.
    Meer informatie is te vinden op de website van het museum..

    Landschappen rond Nijmegen


    Op woensdagmiddag 7 september verzorgde Jos Leeman een themamiddag over Landschappen rond Nijmegen.


    Jos Leeman is, oud docent biologie aan de lerarenopleiding van de HAN in Nijmegen,verzorgde een levendige presentatie.
    Jos nam ons mee op een digitale wandeling naar de Ewijkse Plaat, de boomgaarden in de uiterwaarden langs de Waal. Immers fruitbomen, met name perenbomen groeien alleen op goede grond.
    Het Hollands-Duits gemaal kwam voorbij, evenals de Ooijpolder, het stuwwallandschap van Berg en Dal, de bossen van Groesbeek en Heumensoord, het stuifduinen en vennen landschap van Overasselt en nog veel meer.
    Jos maakte duidelijk dat mensen, planten en dieren volgen wat de grond te bieden heeft. Bijvoorbeeld het water dat in Beek van de hellingen komt is schoon, zacht en vrijwel zonder kalk en daarom geschikt voor wasserijen.
    De grond rond Groesbeek was niet geschikt voor landbouw of veeteelt, alleen voor bossen, dus leefde men van wat het bos te bieden had: bosbessen, bezem binden, het verzamelen van zaadjes van dennenbomen……
    Het Maas-Waal kanaal is op die plek gegraven, omdat daar klei lag, waar je makkelijk doorheen kunt graven.
    Het stuwwallenlandschap is 370.000 jaar oud en ontstaan in de ijstijden. Zand en grint werden zo’n 100 meter omhoog gestuwd door de gletsjer, die ongeveer 200 meter hoog was. Dit opstuwen kan vergeleken worden met modder die je tussen je tenen omhoog perst. In de stuwwal zitten drie grote sleuven, veroorzaakt door smeltwater dat van de gletsjer kwam. In zo’n sleuf is de spoorlijn Nijmegen – Kranenburg aangelegd. In het bekken lag ijs: het bekken van Groesbeek, met als diepste punt de Bruuk. Omdat hier al het water bij elkaar komt, blijft het daar vochtig.
    Van de stuwwal is ongeveer 100 meter zand gespoeld. Hierop ligt Nijmegen.
    Het Hatertse vennengebied bestaat uit een grote berg zand die op een laag klei van een halve tot maximaal 2 meter ligt, waar water niet doorheen kan dringen. Daardoor kan regenwater niet weg. Hier leeft een grote hoeveelheid bijzondere diersoorten.
    Ondanks het prachtige weer waren er 49 vrouwen.

               



    Geneesmiddelen


    Op woensdagmiddag 5 oktober verzorgden Els de Boer en Emmy Keuper een interessante themamiddag over Geneesmiddelen.


    De apotheek controleert of de arts die het recept schrijft, geregistreerd is, of de gegevens van de patiënt kloppen, of de dosering klopt met de indicatie, of het middel samen gaat met andere medicijnen en of er redenen zijn om het medicijn niet te slikken, bijvoorbeeld zwangerschap. Eén recept wordt 4 keer gecontroleerd.
    Een medicatiebeoordeling is samen met de patiënt nagaan of alle middelen nog nodig zijn, of de dosering hoger of lager kan, of het tijdstip van inname prettig is, etc. Zo’n gesprek wordt vergoed als men minimaal 65 jaar is en 5 of meer medicijnen gebruikt. Belangrijk is dat de apotheek alle gegevens heeft, bijvoorbeeld als je gestopt bent met medicijnen of als de dosis is veranderd.
    Toestemming om gegevens uit te wisselen moet aan elke zorgverlener worden gegeven.
    Vitamine D is o.a. nodig voor botten, tanden, spieren en zorgt voor een lager risico op diabetes, darmkanker, hart- en vaatziekten, infectieziekten en auto-immuun ziekten. Ze komt uit zonlicht, maar alleen van april tot oktober en dan vooral tussen 11 en 3 uur. De overige maanden is de zon niet sterk genoeg. Verder komt vitamine D o.a. uit vette vis en eieren. Aan halvarine, margarine en bak- en braadproducten wordt vitamine D toegevoegd.
    Mensen tussen 4 en 49 jaar die onvoldoende buiten komen en alle vrouwen boven 50 jaar hebben 400 eenheden vitamine D nodig als voedingssupplement, vrouwen vanaf 70 jaar hebben 800 eenheden nodig.
    De werkingssterkte en –snelheid van geneesmiddelen kan verschillen bij mannen en vrouwen en verder hebben vrouwen 60% meer kans op bijwerkingen dan mannen.
    Er waren 49 vrouwen die veel vragen hadden.





    Persoonlijkheidsstoornissen


    Op woensdagmiddag 2 november verzorgde Marga Bijma een themamiddag over Persoonlijkheidsstoornissen.


    Marga Bijma, verpleegkundig specialiste bij het GGZ vertelde helder en met humor over dit onderwerp.
    Persoonlijkheid is de manier waarop je met verschillende situaties omgaat: het denken, voelen en doen. Dit kan veranderen.
    Temperament is: de aangeboren sterke kanten en kwetsbaarheden. Dit verandert niet.
    Voor het ontwikkelen van een gezonde persoonlijkheid is o.a. emotionele veiligheid nodig. Dat kunnen de ouders bieden, maar ook anderen. Volgens Freud kan iemand met een gezonde persoonlijkheid werken, spelen en liefhebben.
    Bij een persoonlijkheidsstoornis zijn gewone trekken extreem doorgeschoten, zodanig dat ze tegen iemand werken. Het ontstaan is een samenspel van temperament en wat iemand meemaakt.
    Er zijn 3 hoofdgroepen:
    Cluster A: vreemd en excentriek gedrag, zoeken weinig contact, horen soms stemmen. Dit is een tamelijk onzichtbare groep.
    Cluster B: grillig en impulsief gedrag, moeite met emoties. Hierbij hoort borderline. De mensen uit deze groep zoeken op een ‘agressieve’ manier contact.
    Cluster C: angstig, vermijdend gedrag, moeite met zelfstandigheid.
    13,5% van de bevolking heeft een persoonlijkheidsstoornis. De persoon zelf heeft daar veel last van, maar ook de omgeving.
    Behandeling bestaat uit psychotherapie, het betrekken van de naasten en eventueel medicijnen.
    Bij borderline duurt het zonder behandeling gemiddeld 18 jaar tot de symptomen afzwakken, met een goede behandeling gemiddeld 2 jaar.
    Als alleen de naasten behandeling krijgen duurt het óók gemiddeld 2 jaar.
    Belangrijk in de omgang met mensen met een persoonlijkheidsstoornis is om niet te ‘redden’, maar te vragen of je iets kunt doen, om niet over hun gedrag te klagen, maar aan te geven wat het met jou doet zonder die persoon te kwetsen.
    Er waren 65 vrouwen aanwezig.



    De Siberië Express


    Op woensdagmiddag 7 december verzorgde J.Driessen een themamiddag over De Siberië Express van Moskou naar Peking.




    J. Driessen die al 25 jaar voorstellingen geeft van films die hij tijdens een vakantie maakt, verzorgde de middag die door 65 vrouwen bezocht werd.
    Het betrof een reis die hij in 2013 maakte, samen met zijn vrouw. Hij gaf ons interessante informatie over de streek waar ze door heen trokken en liet ons drie mooie films zien.
    De eerste ging over de treinreis van Moskou naar Irkouts tot de grens met Mongolië.
    De tweede film liet een tocht met busjes door Mongolië zien. De derde film was een reis per nachttrein naar China.
    Wij zagen prachtige beelden van Russische steden, de uitgestrektheid van Mongolië, de kuddes vee, de Gobi woestijn, mooie beelden van Peking en nog veel meer.
    De films waren indrukwekkend en gaven ons het gevoel dat we een beetje mee op reis gingen.